Image

Constant-New Babylon exhibition leaflet-cover
Constant | New Babylon
1998

New Babylon bestaat uit verschillende, met elkaar verbonden sectoren, heeft geen vaste afmetingen en is berekend op groei. Deze netvormige, overdekte structuur strekt zich uit over de gehele aarde en verheft zich door middel van pilaren boven het aardoppervlak. Hierdoor blijft dit vrij voor snelverkeer, terwijl het dak ruimte biedt voor wandelpromenades en landingsbanen voor het luchtverkeer. Binnenin de sectoren, die bestaan uit verschillende niveaus, verplaatst de mens zich te voet en met behulp van liften. Klimaat, licht, luchtbehandeling en dergelijke worden kunstmatig geregeld. 24 uur in de sectoren van New Babylonlevert meer ervaringen en extremere contrasten op dan een reis van enkele weken in onze huidige wereld.

—Deelnemers

Constant Nieuwenhuys

—Curatoren

Mark Wigley

—Partners

Gemeentemuseum Den Haag, The Drawing Center

In 1956 zegt de Nederlandse kunstenaar Constant Nieuwenhuys (Amsterdam, 1920) (eerder mede-oprichter van Cobra en tussen 1958 en 1960 een belangrijk lid van de Internationale Situationniste) de schilderkunst vaarwel en begint aan een groots architectonisch en urbanistisch project, dat hij New Babylon noemt. Vanaf dat moment werkt hij bijna twintig jaar onafgebroken aan de vormgeving van zijn ideeën, niet alleen in maquettes, tekeningen en grafiek, maar tevens in manifesten, geschriften en lezingen. Met zijn revolutionaire concept verwerft Constant in korte tijd een prominente plaats in de wereld van de alternatieve architectuur en het discours dat hiermee samenhangt.

Met New Babylon reageert Constant op de door hem geconstateerde en noodzakelijk geachte veranderingen in de maatschappij in de vijftiger jaren: de automatisering wordt steeds verder doorgevoerd waardoor de mens in toenemende mate over vrije tijd beschikt en zich steeds gemakkelijker, sneller en verder kan verplaatsen d.m.v. het zich snel ontwikkelende auto- en vliegverkeer.

New Babylon bestaat uit verschillende, met elkaar verbonden sectoren, heeft geen vaste afmetingen en is berekend op groei. Deze netvormige, overdekte structuur strekt zich uit over de gehele aarde en verheft zich door middel van pilaren boven het aardoppervlak. Hierdoor blijft dit vrij voor snelverkeer, terwijl het dak ruimte biedt voor wandelpromenades en landingsbanen voor het luchtverkeer. Binnenin de sectoren, die bestaan uit verschillende niveaus, verplaatst de mens zich te voet en met behulp van liften. Klimaat, licht, luchtbehandeling en dergelijke worden kunstmatig geregeld. 24 uur in de sectoren van New Babylonlevert meer ervaringen en extremere contrasten op dan een reis van enkele weken in onze huidige wereld.

New Babylon, een nieuwe wereld voor een nieuwe maatschappij

Bijzonder is dat Constant – in tegenstelling tot de meeste stedenbouwkundigen – een leefomgeving voor een andere dan de huidige mensheid voorstelt. Constant gaat met New Babylon uit van een alternatieve, volledig geautomatiseerde maatschappij, waarin menselijke productie-arbeid overbodig is geworden. De klassieke pijlers wonen, werken, recreatie en verkeer zijn alle onderworpen aan één thema: creativiteit. Het steeds veranderende uiterlijk van de sectoren van New Babylon wordt bepaald door haar bewoners, de Homo Ludens (de spelende mens). Deze mens zou, vertrouwend op de creatieve kwaliteiten van zichzelf en zijn medemens, een continu reizend en scheppend bestaan leiden. De autonome disciplines in de kunsten – en dus ook Constant?s eigen artistieke loopbaan – gaan op in het spel van het scheppen van het leven zelf.

Constant heeft in New Babylon altijd een realiseerbaar project gezien, wat de discussie op academies voor bouwkunde en beeldende kunst hoog deed oplopen. Dit heeft er o.a. voor gezorgd dat New Babylon nog steeds een plaats inneemt in het kunst- en architectuuronderwijs, zonder dat het project de afgelopen 25 jaar fysiek te zien en te ervaren is geweest.

New Babylon vervulde een pioniersrol binnen het architectonische discours die haar uitwerking heeft op het werk van groepen architekten uit de jaren zestig, zoals Archigram, Archizoom en Superstudio en het latere Office of Metropolitan Architecture.

Constant’s veelvormige impressies van zijn plan New Babylon hebben in vele disciplines onuitwisbare sporen nagelaten, zoals in de verbeelding en taal van architectonische ontwerpen; in de mogelijkheden van de beeldende kunst te dienen als instrument voor vernieuwende, sociale modellen; in discussies rond werk, vrije tijd, mobiliteit en creativiteit; en in de ideeën van bewegingen als Provo.

New Babylon en de hedendaagse cultuur

Met New Babylon loopt Constant vooruit op de huidige discussie over de relatie tussen de architectuur en de virtuele ruimte. Deze discussie – die niet alleen binnen de architectuurwereld speelt – beziet de elektronische ruimte op eenzelfde manier als Constant zich de spontane constructie van vloeiende en veranderlijke situaties in de sectoren van New Babylonvoorstelt.

In tegenstelling tot de tijd waarin Constant New Babylon realiseerde, is vandaag de dag een vluchtige, tijdelijke, mobiele en multi-interpretabele architectuur reeds in aanzet aanwezig. Het is daarom belangrijk om New Babylon opnieuw voor het voetlicht te brengen en zo de mogelijkheden, invloeden en het belang van het project met betrekking tot de hedendaagse praktijk en de recente discussies in de architectuur en stedenbouw te bestuderen en te testen.

De tentoonstelling

Op uitnodiging van Witte de With stelde de toonaangevende architectuurhistoricus Mark Wigley de tentoonstelling samen. De tentoonstelling biedt een volledig overzicht van Constant’s uitwerking van zijn idee New Babylon. Constructies, tekeningen en grafiek die vooruitlopen op New Babylon vormen de inleiding tot een chronologische reis door het project. Zoals Constant zelf zijn project voorstelde tijdens zijn vele lezingen en presentaties, wordt Witte de With door middel van enorme dia-projecties met geluid indrukken gegeven van de mogelijke verschijningsvormen van New Babylon.

In 1969 sluit Constant zijn werkzaamheden aan de maquettes van New Babylon af en keert hij terug naar de schilderkunst. De tentoonstelling in Witte de With wordt afgesloten met een reeks schilderijen en tekeningen uit de periode 1969-74. Deze tonen scènes van het leven in New Babylon, zoals Constant zich dat voorstelt. Hierin fungeren de labyrintische ruimtes van New Babylon als achtergrond voor – deels moeilijk te ontwaren – verbeeldingen van seksuele handelingen, sociaal leven en agressie.

Een speciaal ingerichte ruimte met originele documenten, teksten en foto’s maken (de geschiedenis van) het project verder inzichtelijk.

Catalogus

Bij de tentoonstelling verschijnt de monografie New Babylon – The Hyper-architecture of Desire, met teksten van Mark Wigley, Constant, en Guy Debord. De monografie kwam tot stand in nauwe samenwerking met Constant en bevat een uitgebreid fotografisch overzicht van de ontwikkeling van New Babylon alsook een biografie en bibliografie. De catalogus wordt uitgegeven in samenwerking met Uitgeverij 010, Rotterdam.

Mark Wigley is hoofd theoretische studies aan de Princeton University New Jersey en auteur van de boeken The Architecture of Deconstruction: Derrida's Haunt (1993) en White Walls, Designer Dresses: The Fashioning of Modern Architecture (1995).

Zowel de tentoonstelling als de publicatie worden genereus ondersteund door het Stimuleringsfonds voor Architectuur.
Website Witte de With

    Date

    22 November 1998 - 10 January 1999

    Location (museum)

    Witte de With

    Location (city, country)

    Rotterdam, Netherlands
    Title Year
    Le couple 1974
    Le voyeur 1974
    Le Massacre de My Lai 1972
    Les touristes 1972
    Spiegelzaal 1972
    New Babylon 1971
    Rood vlak 1971
    Sectoren New Babylon [I] 1971
    Mekong River 1970
    New Babylon sectoren 1970
    Labyrintische ruimte 1969
    Ode à l'Odéon 1969
    LABYRISMEN 01 1968
    LABYRISMEN 02 1968
    LABYRISMEN 03 1968
    LABYRISMEN 04 1968
    LABYRISMEN 05 1968
    LABYRISMEN 06 1968
    LABYRISMEN 07 1968
    LABYRISMEN 08 1968
    LABYRISMEN 09 1968
    LABYRISMEN 10 1968
    LABYRISMEN 11 1968
    Sectoren van New Babylon 1968
    Groot Labyr 1966
    Maquette voor √2-Omgang 1965
    Grundriss New Babylon über Den Haag 1964
    Landschap met Spatiovore 1964
    Diorama [III] 1963
    Portfolio NEW BABYLON 01 1963
    Portfolio NEW BABYLON 02 1963
    Portfolio NEW BABYLON 03 1963
    Portfolio NEW BABYLON 04 1963
    Portfolio NEW BABYLON 05 1963
    Portfolio NEW BABYLON 06 1963
    Portfolio NEW BABYLON 07 1963
    Portfolio NEW BABYLON 08 1963
    Portfolio NEW BABYLON 09 1963
    Portfolio NEW BABYLON 10 1963
    Schets voor een plattegrond 1963
    Diorama [II] 1962
    Figuren in een labyrinth 1962
    Divergerende stralen 1961
    Gaten ets 1961
    Landkaart 1961
    New Babylon - Sector in aanbouw 1961
    Ronde vorm 1961
    Ronde vorm met drie gaten 1961
    Twee torens 1959
    Constructie met halve cirkels 1958
    Lijn zonder einde 1958
    Nébulose mécanique 1958
    Nébulose Mécanique liggend 1958
    Structuren in de ruimte 1958
    Eivormige constructie [II] 1957
    Ruimtelandschap 1957
    Ruimtevaart 1957
    Zonneschip 1957
    Ambiance de jeu 1956
    Kosmisch landschapje 1956
    Observatorium [II] 1956
    Ruimtecircus [I] 1956
    Constructie met doorzichtige vlakken 1954
    Constructie met gebogen vlakken 1954
    Constructie met gekleurde vlakken 1954
    VOOR EEN SPATIAAL COLORISME, pag 00A Omslag 1953
    VOOR EEN SPATIAAL COLORISME, pag 00B Colophon 1953
    VOOR EEN SPATIAAL COLORISME, pag 01 1953
    VOOR EEN SPATIAAL COLORISME, pag 02 1953
    VOOR EEN SPATIAAL COLORISME, pag 03 1953
    VOOR EEN SPATIAAL COLORISME, pag 04 1953
    VOOR EEN SPATIAAL COLORISME, pag 05 1953
    VOOR EEN SPATIAAL COLORISME, pag 06 1953
    VOOR EEN SPATIAAL COLORISME, pag 07 1953
    VOOR EEN SPATIAAL COLORISME, pag 08 1953